De zomervakantie komt eraan. Heb jij last van vakantiestress? Stress die ontstaat op de vakantie door te hoge verwachtingen. Of dat de dingen niet gaan zoals bedacht en ontspannen niet lukt. In deze blog vind je simpele tips in de hoop dat je dit jaar meer van je vakantie kunt genieten.

Zelf heb ik het nooit zo ervaren. Stress als ik op vakantie ben. Voor mij betekent vakantie vooral vrijheid, ruimte, een langzamer ritme, nieuwe indrukken.. Dat laatste kan ook energie kosten, daar kan ik me in herkennen. Maar eerder heb ik last van de onrust vlak voorafgaand aan een vakantie. De to-dolijst die ineens langer lijkt te worden, onrustige collega’s en zelf alles zo goed mogelijk wil afronden. Zowel werk als thuis.

Wat is vakantiestress nu eigenlijk?

Stress en spanning tijdens de vakantie. Vakantiestress is echt en behoorlijk wat mensen hebben er last van.

In het magazine Breathe (nummer 03/2024) las ik er een artikel over. Vakantiestress ontstaat vaak doordat je normale ritme ineens wegvalt. Je hoeft even niks – en dat is voor je brein niet altijd makkelijk. De website van Mind schrijft er ook over. Zij benoemen dat vakantie je juist kan confronteren met gevoelens die je normaal gesproken makkelijk overslaat in de dagelijkse drukte. Denk aan relatieproblemen, eenzaamheid of onverwerkte emoties. Alles ligt ineens stil – en dat kan onrust geven.

Maar er spelen vaak meer factoren mee. Stress kan ook ontstaan door te hoge verwachtingen, of doordat je alles tot in de puntjes probeert te plannen. Soms heb je een iets te rooskleurig beeld van hoeveel je eigenlijk kunt doen in de tijd dat je weg bent. Je wilt veel zien, beleven, meemaken. De dagen raken te vol met (geboekte) uitstapjes, en dan is de kans groot dat er iets niet helemaal volgens plan verloopt. Met teleurstelling of onrust als gevolg.

Ontspannen lukt daardoor ook niet meer, terwijl je daar vaak naar verlangt. Want vakantie is het moment om echt even goed tot rust te komen. Maar ontspanning – of dat nu in het dagelijkse is of op vakantie – is niet af te dwingen. Dat weet ik uit ervaring. Het komt vanzelf, als je durft te vertragen en durft los te laten.

Tips voor minder stress en meer ontspanning op vakantie

Denk na over de volgende dingen die je kunnen helpen om minder vakantiestress te hebben.

• Laat het idee los dat alles af moet. Vraag jezelf af: is dit écht nodig vóór vertrek, of kan het ook wachten? Ik probeer dat ook te doen zowel in werk als ook thuis (moet alles echt opgeruimd en brandschoon?)
• Start niet moe aan je reis. Plan een overgangsdag of zelfs een paar dagen tussen werk en vertrek om even te landen. En om te zorgen dat je tijd hebt om in te pakken. Het doet mij altijd erg goed.
• Maak afspraken met je reisgenoten. Wees open over dat je vakantiestress ervaart en vertel wat jouw behoefte is.
• Denk goed na over de vakantie(be)stemming. Waar heb je écht behoefte aan? Als je verlangt naar wat tijd voor jezelf, en je reist met kinderen, kan het helpen om een bestemming te kiezen waar zij zich een deel van de dag zelfstandig kunnen vermaken. Ga je samen met je partner of een vriend(in) op vakantie, bedenk dan dat je niet alles samen hoeft te doen. Misschien hou jij van winkelen en musea, terwijl de ander liever op een terras zit of een boek leest. Wij splitsen ons onderweg ook weleens op – juist omdat het soms fijn is om even je eigen tempo en interesses te volgen.
• Plan je dag niet vol en zorg daarbij voor pauzes en momenten voor ontspanning. Ik begrijp heel goed dat als je op een nieuwe bestemming bent, je alles wilt zien. Dat zou ik ook willen, maar mijn ervaring is dat je niet lukt. Kies 1 tot 3 plekken of activiteiten uit die je wilt écht wilt zien of doen. En zie of doe je dan toch, beschouw dat dan als een leuke bonus!
• Doe niet te veel dingen die energie kosten. Nieuwe indrukken kosten energie, ik weet er alles van! Houd je thuis niet van drukke plekken, zoek het dan op vakantie ook niet op. Laatst was ik in London en waren we veel meer in de buitenwijken en parken te vinden. Veel rustiger dan in de historische binnenstad en dat voelde voor mij erg goed.
• Wees flexibel en herinner je eraan dat je geen haast hebt of hoeft te hebben. Op vakantie heb je alle tijd van de wereld.
• Houd je verwachtingen zacht en bedenk ook dat je tegenslag kan hebben. Dat is niet erg. Vakantie is niet perfect en hoeft dat ook niet te zijn.
• Blijf bij jezelf. Overprikkeld? Trek je terug om een moment van stilte op te zoeken. Als ik dit voel, vind ik altijd wel de ruimte om te mediteren of om op een andere manier weer tot mezelf te komen.

Fijne zomer – met precies genoeg rust om jezelf weer te ontmoeten.